Przewrócona hierarchia. Jak nowy maltański hegemon znalazł się w Lidze Konferencji?
Najwięcej tytułów mistrza Malty na koncie mają Sliema Wanderers FC, Floriana FC (26) oraz Valetta FC (25). Tymczasem pierwszym reprezentantem tego wyspiarskiego miasta-państwa w fazie ligowej europejskich pucharów będzie nieporównywalnie mniej utytułowany Hamrun Spartans FC.
Maciej Kanczak
W sukcesie Tas-Sikkina nie ma jednak żadnego przypadku. Klub z niespełna 10-tysięcznego Hamrun już od dłuższego czasu dobijał się do bram europejskich pucharów.
Bagaż doświadczeń
Latem 2022, Hamrun Spartans FC, po wyeliminowaniu kolejno FC Alaszkert (4:1, 0:1), FK Veleż Mostar (1:0, 1:0) oraz Lewskiego Sofia (0:1, 2:1) jako pierwszy klub z Maltase Premier League zakwalifikował się do fazy play off eliminacji europejskich pucharów (Liga Europy). W starciu o awans do fazy grupowej gracze z Victor Tedesco Stadium nie dali już jednak rady Partizanowi, choć przyznać trzeba, że walczyli jak Spartanie (1:4, 3:3). „Partizan zmiażdżył nasze marzenia” – pisał portal maltatoday.com, podkreślając jednocześnie, że nabyte doświadczenie może w kolejnym sezonie pomóc w upragnionym awansie. Ostatecznie trzeba było na niego poczekać jeszcze trzy lata, bo w kolejnych kampaniach 11-krotni mistrzowie Malty musieli uznać wyższość Ferencvarosu (sezon 2023/2024, III runda eliminacji Ligi Konferencji) i KF Balkani (2024/2025, II runda eliminacji LK).
Rozgrywki 2025/2026 to już jednak zupełnie inna historia. Hamrun Spartans FC europejską przygodę rozpoczął w eliminacjach Ligi Mistrzów. W I rundzie po dramatycznym boju wyeliminował Żalgiris Wilno (2:0 i 0:2 i zwycięstwo w serii rzutów karnych 11-10), by w II nie mieć już nic do powiedzenia w starciu z Dynamem Kijów (0:3 i 0:3). Nie poszło mu również w eliminacjach Ligi Europy (2:5 w dwumeczu z Maccabi Tel Awiw w III rundzie), a w play-offach o awans do fazy ligowej Ligi Konferencji czekał już FK RFS. Nadzieje na historyczny awans zostały rozbudzone po zwycięstwie 1:0 w pierwszym spotkaniu na Ta`Qali National Stadium (Victor Tedesco Stadium jest bowiem zbyt małe na europejskie rozgrywki). Rewanż w Rydze jawił się więc jako najważniejszy mecz w historii maltańskiego futbolu klubowego.
– To ogromna sprawa, zarówno dla nas, jak i dla piłki nożnej na Malcie. Awans znacznie pomógłby w rozwoju, ale nie chcemy wywierać na siebie zbyt dużej presji – podkreślał przed wyjazdem na Łotwę trener Giacomo Modica. – Stawka meczu jest olbrzymia, ale najważniejsze, aby nie przerodziła się w obsesję, bo inaczej stanie się to problemem – dodał. Jego gracze, mimo dwukrotnego prowadzenia, do samego końca meczu drżeli o awans. Udało im się jednak wywieźć z LNK Sporta Parks remis, dzięki czemu awansowali do fazy ligowej Conference League, na stałe wpisując się do annałów maltańskiej piłki.
Uczeń Zemana
Promocja do fazy ligowej to również największy sukces w szkoleniowej karierze Modici. 61-latek dał się zapamiętać jako wierny asystent Zdenka Zemana (dzięki sześciu latach współpracy z Czechem w Napoli, Romie czy Cagliari nazywany był na Półwyspie Apenińskim – Lo Zemaniano – uczeń Zemana). Na własne konto pracował w Serie B i C, ale bez większych sukcesów. Mistrz Malty zdecydował się jednak na jego zatrudnienie, gdyż, jak głosił klubowy komunikat, widział w nim szkoleniowca „z wizją, doświadczeniem i pasją”. W Hamrun liczono również, że podopiecznym wpoi ofensywną filozofię oraz styl gry oparty na wysokim pressingu. A więc wszystko to, co stanowiło credo jego ekscentrycznego mistrza.
W sensacyjnym awansie niebagatelną rolę odegrali gracze świeżo sprowadzeni na Victor Tedesco Stadium. Dwa gole w dwumeczu z RFS strzelił 21-letni senegalski napastnik, Sergine Thioune, który szlify zbierał w niższych ligach szwajcarskich. W Rydze na listę strzelców wpisał się także doświadczony włoski, środkowy obrońca, Vincenzo Polito, który rozegrał 80 meczów w Serie C. Z nowych zawodników, cegiełkę do sukcesu dołożyli także brazylijski lewy obrońca, Rafael Compri, 30-krotny reprezentant Litwy, środkowy pomocnik Domanatas Simkus, a także członek młodzieżówki Wybrzeża Kości Słoniowej, N`Dri Koffi, mający w CV dziesięć gier i jedną bramkę w Ligue 1 w barwach Stade Reims. Resztę składu uzupełniała stara gwardia – ważni piłkarze drużyny narodowej Malty – bramkarz Henry Bonello (69 meczów), lewy pomocnik Ryan Camenzuli (49 meczów/1 gol) i prawy skrzydłowy Joseph Mbong (68 meczów/3 gole). To właśnie ta mieszanka już wkrótce pojawi się na europejskich salonach.
Wdzięczni diamentowi
A jak w ogóle Hamrun Spartans FC znaleźli się nagle na samym szczycie hierarchii maltańskiego futbolu? Przed II wojną światową, jeszcze jako część Imperium Brytyjskiego, Spartanie dwukrotnie triumfowali w ligowej rywalizacji (1914, 1918). Kolejny tytuł wywalczyli zaraz po zakończeniu zmagań wojennych (1946), by następne czekać aż do lat 80-tych. To był zresztą najlepszy okres w historii klubu, bo w latach 1982-1991 zostawał cztery razy mistrzem Malty. Prezesem był wówczas późniejszy patron stadionu, Victor Tedesco.
4
tyle razy, w ciągu ostatnich pięciu sezonów, gracze Hamrun Spartans FC triumfowali w lidze maltańskiej
W 2020 roku klub z południowego regionu Malty przejął kontrowersyjny deweloper, Joseph Portelli. Jego firma budowlana od lat oskarżana była o korupcję oraz negatywny wpływ na wyspiarskie środowisko, ale kibiców z Hamrun niespecjalnie to interesowało. Ważne dla nich było to, że zaraz po przejęciu sterów w zespole Noży sprowadził czołowych reprezentantów Malty, takich jak Juan Carlos Corbalan, znany później z gry w Stali Mielec, pierwszy maltańczyk w Ekstraklasie, Matthew Guillaumier czy wspomniany już Mbong. Wzmocnieni lokalnymi gwiazdami, Tas-Sikkina sięgnęli w przerwanym ze względu na pandemię COVID-19 sezonie 2020/2021 po pierwsze od 30 lat mistrzostwo kraju.
Fani doceniają to, co Portelli zrobił dla ich klubu, nawet mimo faktu, że zdaniem ekspertów, finansowe wspieranie Hamrun Spartans FC to rodzaj prywatnego sport-washingu. O bezgranicznej miłości do dobrodzieja wszyscy mogli się przekonać w 2022 roku. Gdy piłkarze wracali z Sofii po zwycięskim boju w eliminacjach Ligi Europy z Levskim, przywitały ich śpiewy na cześć… Portelliego. „Jesteś diamentem” – śpiewali sympatycy, przerabiając znany maltański przebój zespołu The Tramps. Kontrowersyjny biznesmen, w swoim portfolio ma jeszcze parę innych drużyn z różnych dyscyplin. O powodach sponsoringu sportowego, tak wypowiadał się na łamach „Times of Malta” w 2022 roku: – Nie robię tego, aby się reklamować. Robię to, aby patrzeć, jak inni dobrze się bawią. Znany pisarz i aktywista, Wayne Flask, ostrzegał jednak wówczas rozentuzjazmowanych fanów z Hamrun. – Uważajcie na sponsorów-deweloperów, którzy przynoszą prezenty.
Faktem jest jednak, że od kiedy Portelli zaangażował się finansowo we wspieranie Hamrun Spartans FC, ci w kolejnych pięciu latach zdobyli aż cztery tytuły mistrzowskie. No i sposobią się do historycznego startu w fazie ligowej europejskich pucharów jako pierwszy klub z Malty.
Ligi w Europie Liga Konferencji
W czwartek jasne stało się, kto wystąpi w finale Ligi Konferencji. Oto wszystkie najważniejsze informacje dotyczące tego wydarzenia.
Ligi w Europie Liga Konferencji
Crystal Palace i Rayo Vallecano zagrają w finale Ligi Konferencji. Oba zespoły potwierdziły wyższość nad swoimi rywalami i po dwóch zwycięstwach zameldowały się w finale.
Ligi w Europie Liga Konferencji
Szachtar Doniec doprowadził do remisu 1:1 w 34. minucie meczu z Crystal Palace. Techniczne uderzenie oddał Eguinaldo. W dwumeczu dwubramkową przewagę utrzymuje angielska ekipa.
Ligi w Europie Liga Konferencji
Bez mała 30 tysięcy widzów na trybunach Stadionu Wisły, mimo chłodu, nie mogło narzekać. Po dobrym meczu Crystal Palace pokonał w półfinale Ligi Konferencji Szachtar Donieck 3:1 i jest o krok od pierwszego w historii tego klubu awansu do finału europejskiego pucharu.
Ligi w Europie Liga Konferencji
Stadion Wisły Kraków był w czwartkowy wieczór obiektem zmagań jednego z półfinałów Ligi Konferencji. Rozgrywający domowe spotkania w stolicy Małopolski Szachtar Donieck zmuszony był uznać wyższość Crystal Palace.
