Polska Ekstraklasa

10.04.2014 07:08

Na co choruje polski futbol? (część 3)

Brak jakichkolwiek sukcesów polskich klubów w europejskich pucharach, a także fatalna gra reprezentacji sprawiają, że pytanie „na co choruje polski futbol?” nasuwa się samo. Dzisiaj prezentujemy trzeci odcinek naszego cyklu. Zostawiamy już szkolenie młodzieży i skupiamy się na jakości kształcenia polskich trenerów.

Na co choruje polski futbol (1) – KLIKNIJ!

Na co choruje polski futbol (2) – KLIKNIJ!

Czy polscy szkoleniowcy poradziliby sobie w silnych klubach zagranicznych? Na to pytanie niezwykle trudno znaleźć odpowiedź. W końcu możliwości kształcenia oraz umiejętności ciągłego podnoszenia kwalifikacji trenerzy w Polsce mają obecnie ogromne. W naszym kraju panuje przekonanie, że słabe wyniki drużyny to przede wszystkim wina trenera. Sukces ma wielu ojców, a porażka jest sierotą. Jednak sprawa przegranej jest znacznie bardziej skomplikowana i nie wszystko jest z pewnością winą szkoleniowców.

Przyszło nowe – lepsze?

Milowym krokiem w kierunku podwyższenia jakości szkolenia w Polsce jest nowa Szkoła Trenerów PZPN w Białej Podlaskiej. Lokalizacja tej placówki od początku była dyskusyjna, ale warunki tam panujące są znakomite. Szkoleniowcy mają do dyspozycji znakomitą infrastrukturę i chociażby świetnie przygotowane boiska, co w Warszawie takie oczywiste nie było. W stolicy trenerzy często mieli zajęcia na tym samym boisku, gdzie wcześniej ćwiczyli… rugbyści.

– Naszym celem jest zmiana wizerunku szkoły. Chcemy nie uczyć, lecz nauczyć w myśl zasady: „nie nauczysz drugiej osoby tego czego sam nie wiesz”. Wzorem innych krajów przenieśliśmy szkołę ze stolicy do mniejszego ośrodka, gdzie mamy wspaniałą infrastrukturę, boiska, hale, sale wykładowe oraz możliwość korzystania ze wszystkich obiektów Akademii Wychowania Fizycznego – podkreśla w rozmowie z PilkaNozna.pl Stefan Majewski, Dyrektor Sportowy PZPN i Dyrektor Szkoły Trenerów PZPN.

W środowisku trenerów lokalizacja szkoły jest oceniana różnie, ale jeśli spełnia wymagania szkoleniowe, to jej położenie nie powinno być żadnym problemem. W końcu na pierwszym miejscu jest poziom nauczania, a nie fakt, ile kilometrów do przebycia ma dany trener na szkolenie. – To wszystko wygląda naprawdę europejsko i nie mamy się czego wstydzić. Lokalizacja? O takie rzeczy zawsze można się spierać, bo nie ma możliwości dogodzenia każdemu. Najważniejsze, że w Białej Podlaskiej warunki do treningu są świetne – zaznacza z kolei Rafał Ulatowski, były asystent Leo Beenhakkera, a obecnie ekspert Telewizji Polskiej.

Szkoła Trenerów PZPN jednak z dnia na dzień nie rozwiąże problemów polskiej piłki. Na temat szkolenia trenerów bardzo wiele może powiedzieć Jerzy Engel, który w przeszłości prowadził reprezentację Polski, a obecnie wraz z Piotrem Marandą jest delegowany przez UEFA do prowadzenia szkoleń w innych krajach europejskich. – Szkolenie trenerów to bardzo złożony temat. Profil szkolenia w Polsce był udoskonalany przez kilkanaście lat i dokładnie monitorowany przez UEFA. Powoli dochodziliśmy do poziomu europejskiego, czego efektem było przyznanie prawa do kształcenia trenerów w stopniu UEFA PRO – mówi nam Engel.

Co ostatnio działo się w Szkole Trenerów PZPN?

Na prowadzonych przez Polski Związek Piłki Nożnej szkoleniach wymagania są coraz wyższe. Kursanci UEFA PRO mają możliwość zapoznania się z filozofią gości zapraszanych z innych krajów, a także okazję do wymiany doświadczeń ze szkoleniowcami z innych federacji. W niedawnym projekcie PZPN trenerzy wyjechali na 4-dniowe zajęcia do Szwajcarii, gdzie obecni byli również kursanci ze Szkocji i Irlandii. W maju Polacy wybierają się na trzy dni do Niemiec.

I nie ma co ukrywać, że właśnie niemiecka szkoła trenerska jest dla nas wzorem. Obecny Dyrektor Sportowy PZPN i Dyrektor Szkoły Trenerów PZPN zbierał za naszą zachodnią granicą doświadczenia przez wiele lat. Zresztą podobnie jak jego asystent – Dariusz Pasieka. – Muszę podkreślić, że zbieramy doświadczenia ze wszystkich federacji. Jeździmy po Europie i podpatrujemy, ale nie będę ukrywał, że najbliżej nam jest do Niemców i to z wielu powodów. Na pewno doświadczenia moje oraz Darka Pasieki w Niemczech pozwoliły nam na bardzo dokładne zapoznanie się ze sposobem szkolenia i pracy w tym kraju – podkreśla Majewski.

Obecnie Szkoła Trenerów PZPN prowadzi kursy UEFA PRO, UEFA A oraz UEFA A Wyrównawczy. Jednak to nie jest koniec. Już w przyszłym tygodniu rozpocznie się specjalny kursy dla szkoleniowców bramkarzy. Ponadto Szkoła Trenerów PZPN rozpocznie kursy UEFA B+A skierowane do wybitnych piłkarzy oraz UEFA A Elite Youth dla trenerów pracujących z młodzieżą. – UEFA stawia na to, aby byli piłkarze podejmowali pracę szkoleniową. Dlatego jest pozwolenia na skrócenie drogi edukacji, co umożliwia kurs UEFA B+A dla zawodników, którzy grali profesjonalnie w Ekstraklasie lub I lidze przez siedem lat – podkreślił Majewski.

Z pewnością krokiem w dobrym kierunku jest specjalizacja w szkoleniach trenerów. Specjalny kurs dla trenerów młodzieży – UEFA A Elite Youth – tylko może podnieść poziom kształcenia. Piłkarska centrala dostrzega problem słabych zarobków dla szkoleniowców najmłodszych, o czym już pisaliśmy w poprzednich odcinkach naszego cyklu. Jednak PZPN nie ma możliwości, aby zmienić ten przykry fakt. Przecież właścicieli klubów, które są często w prywatnych rękach nikt nie zmusi do tego, aby trenerowi juniorów płacić określoną kwotę.

Sam dyplom to nie wszystko

Dyplom nawet najlepszej szkoły trenerskiej nie oznacza, że dany szkoleniowiec nagle podbije cały piłkarski świat. To tak jak w każdym innym zawodzie – trzeba mieć chęć ciągłego rozwoju oraz podnoszenia kwalifikacji. Dodatkowo zawód szkoleniowca zależy również od pewnych cech charakteru, a nie tylko ilości przeczytanych książek, obejrzanych meczów oraz dokonanych analiz taktycznych.

– Każda szkoła otwiera przez absolwentem drzwi, ale to jaką drogą pójdzie wybrana osoba, to już jest zupełnie inny problem. W środowisku trenerskim, jak w każdym innym, są takie osoby, które się wciąż dokształcają oraz tacy, którym się wydaje, że już wszystko wiedzą – mówi w rozmowie z PilkaNozna.pl Engel.

Oprócz ciągłego dokształcania oraz poszerzania wiedzy ważny jest też talent. – Zawód trenera to piękne, ale także bardzo wymagające zajęcie. Dobry szkoleniowiec przede wszystkim musi mieć charyzmę, która w tej pracy jest wprost niezbędna. Tylko ludzie utalentowani mogą doprowadzić zdolnych piłkarzy do klasy mistrzowskiej, a zespoły do satysfakcjonujących wyników. Szkoleniowiec musi mieć talent do tworzenia, kreowania , a także odporność psychiczną i umiejętność pracy pod presją – dodał Engel.

Kiedy polski trener podbije silną ligę zagraniczną?

Polski szkoleniowiec w silnym klubie zagranicznym to wciąż absolutna abstrakcja. Ostatnie lata tylko to potwierdzają. Nasi trenerzy mogą tylko pomarzyć o posadzie w Bundeslidze, Ligue 1, Premier League, Primera Division czy też Serie A. W ostatnich latach Michał Probierz pracował w Arisie Saloniki, Maciej Skorża w Ettifaq FC, natomiast Franciszek Smuda w Jahn Regensburg. Półroczny epizod w AO Kavala zaliczył ceniony w Afryce i Francji Henryk Kasperczak.

To tylko nieliczne epizody, w dodatku w klubach mało znanych. W najbliższym czasie nie powinniśmy spodziewać się wielkich zmian. Polscy trenerzy muszą najpierw zapracować na swoją opinię dobrymi wynikami reprezentacji oraz klubów w europejskich pucharach. Niestety na ten moment przygoda z Ligą Mistrzów oraz Ligą Europy najczęściej kończy się dla klubów z Ekstraklasy w lipcu lub sierpniu. – Nie odnosimy sukcesów w polskiej piłce i jeśli to się nie zmieni, to nie mamy co marzyć o kontraktach w klubach zagranicznych. Nie mamy żadnej siły przebicia – podkreśla Ulatowski.

Podobnego zdania jest Jerzy Engel. Według byłego selekcjonera reprezentacji Polski wielki świat na ten moment nie jest dla polskich szkoleniowców i taki stan rzeczy utrzyma się przez długie lata. – Najpierw stwórzmy własną mocną ligę, zacznijmy grać regularnie w europejskich pucharach, a nasi trenerzy zostaną dostrzeżeni na arenie międzynarodowej. Ważne jest również to, że nasi szkoleniowcy nie pracują jak menedżer w zachodnim klubie. My nie zarządzamy niczym więcej oprócz zajęć z zespołem. Dlatego w wielu krajach tacy ludzie nie są potrzebni, bo do przeprowadzania treningów mają swoich szkoleniowców – podkreślił Engel.

Były selekcjoner reprezentacji Polski zwrócił również uwagę na inny ważny aspekt. – Wystarczy, że przyjedzie do nas ktoś z zagranicy, to już wydaje się, że musi być lepszy od naszych ludzi. W większości krajów inwestuje się w swoich ludzi, a jeśli już kontrakt ma otrzymać ktoś obcy, to musi być przynajmniej o klasę lepszy od lokalnych szkoleniowców – zakończył Engel.

Grzegorz Marciniak

Możliwość komentowania została wyłączona.