Przejdź do treści
FC Barcelona, Barca v BORUSSIA DORMUND OLIMPIC STADIUM LLUIS COMPANYS. MONTJUIC,BARCELONA.April 9,2025 FC BARCELONA vs BORUSSIA DORMUND April 9,2025 Lamine Yamal 19 of FC Barcelona and Ansu Fati 10 of FC Barcelona during the UEFA Champions League 2024/25 quarter finals match between FC Barcelona and Borussia Dormund at Olimpic Stadium Lluis Companys of Montjuic in Barcelona, Spain. Barcelona ESP Copyright: xS.xRosx
2025.04.09 Barcelona
pilka nozna , Liga Mistrzow
FC Barcelona - Borussia Dortmund
Foto IMAGO/PressFocus

!!! POLAND ONLY !!!

Foto IMAGO/PressFocus

Ligi w Europie Świat

Futbol i psychologia. O motywacji zawodników. Część 3: warunki pracy

W pierwszych dwóch częściach rozważań nad motywacją zawodników sportowych pochyliliśmy się nad subiektywnym odbiorem pracy: nad tym, jak postrzeganie treści zadań, wyników osobistych i społecznych wpływa na wewnętrzną gotowość do działania.

Tym razem zajmiemy się warunkami pracy, które same w sobie nie motywują, lecz w sposób znaczący mogą tę motywację osłabiać, a czasem wręcz zniweczyć.

Warunki pracy – rozumiane jako środowisko zapewniane przez organizację sportową – obejmują szeroki wachlarz czynników: od dostępności sprzętu i poziomu żywienia, przez atmosferę i relacje interpersonalne, po strategię i taktykę trenera oraz jego zdolność dostosowywania metod do możliwości poszczególnych zawodników. Warunki te dzielą się na cztery główne kategorie: fizyczne, psychologiczne, społeczne i organizacyjne.

W klubie piłkarskim warunki fizyczne mogą dotyczyć samego boiska, wyposażenia, czy np. dostępności działań rehabilitacyjnych. Mogą również odnosić się do samego stylu działania trenera czy jego taktyki. Styl pracy trenera, jego podejście, metody komunikacji, zdolność do budowania relacji – jest odrębnym warunkiem organizacyjnym. Czasem to właśnie te elementy stają się zarzewiem konfliktów, jak miało to miejsce w drużynie narodowej Hiszpanii.

Kiedy warunki pracy zawodzą – przykład reprezentacji Hiszpanii

W 2022 roku świat sportu obiegła wiadomość o buncie w kobiecej reprezentacji Hiszpanii. Protest piętnastu zawodniczek przeciwko metodom trenera był jedynie kulminacją długo narastającego napięcia. W tym przypadku zawiodły warunki organizacyjne – styl pracy szkoleniowca nie przystawał do potrzeb zespołu, co doprowadziło do utraty zaufania i rozpadu motywacyjnej spójności. To spektakularne przypomnienie, jak istotna jest kompatybilność struktury organizacyjnej z wartościami i emocjami drużyny. Problem z warunkami pracy piłkarek reprezentacji Hiszpanii ujawnił się także w trakcie ceremonii wręczania pucharu za wygranie mistrzostwa świata w 2023 roku, gdy prezes federacji piłkarskiej Hiszpanii Luis Rubiales wymusił pocałunek w usta na zawodniczce Jennie Hermoso.

AnsuFati – motywacja pod presją zmienności

Innym przypadkiem, ilustrującym wpływ warunków organizacyjnych na motywację, jest historia Ansu Fatiego. Młody talent Barcelony rozpoczął swoją przygodę pod skrzydłami Ernesto Valverde, jednak już po kilku miesiącach doszło do zmiany trenera. Rotacje na ławce trenerskiej oraz zbyt wysokie oczekiwania względem Fatiego doprowadziły do jego destabilizacji emocjonalnej. Brak ciągłości, brak przewidywalności – oto warunki, które w psychologii motywacji traktuje się jako demobilizujące. Dodatkowym czynnikiem były też kontuzje. W efekcie u Fatiego pojawiły się symptomy utraty poczucia bezpieczeństwa, co można był zauważyć w jego zachowaniu na boisku.

LamineYamal – wzór adaptacji i wzrostu

Przeciwległym biegunem jest przypadek Lamine’aYamala. Początkowo oszczędzany przez trenera Xaviego, otrzymał szansę w momencie kryzysu kadrowego i wykorzystał ją w pełni. Jak pokazaliśmy w jednym z poprzednich tekstów, Yamal prezentował najwyższą skuteczność, gdy wychodził w podstawowym składzie. Można spekulować, że podobnie jak Lionel Messi w młodości, potrzebował czasu na wczucie się w mecz – być może początkowe minuty traktuje jako fazę analizy, a nie impulsu. Co istotne, jego działania w sezonie 2024/2025 uplasowały go na pierwszym miejscu wśród 79 skrzydłowych La Ligi pod względem skuteczności defensywnej. Jest to nie tylko świadectwo zaangażowania, lecz i trafnego dopasowania warunków pracy do jego profilu psychologicznego i sportowego. W tym wypadku brak możliwości grania od początku meczów był po prostu czynnikiem uniemożliwiającym skuteczne działanie zawodnika.

Philippe Coutinho – anatomia niedopasowania

W historii Philippe’a Coutinho widzimy z kolei obraz bolesnego dysonansu między jednostką a strukturą. Przychodząc do Barcelony jako gwiazda Liverpoolu, miał wnieść ze sobą nową jakość. Rekordowy transfer uruchomił jednak nie tylko ogromne nadzieje, ale i presję, z którą Brazylijczyk – introwertyczny, emocjonalnie skryty – nie potrafił się uporać. Zjawisko tzw. przemotywowania, znane z literatury psychologicznej, sprawiło, że nadmierne oczekiwania sparaliżowały jego naturalną ekspresję. Profesor Leszek Kołakowski zachęcał, by lepiej nie być Einsteinem czy Gretą Garbo, by nie pragnąć za wiele, bo aspiracje muszą być skalibrowane względem możliwości i kontekstu działania.

Zawiódł nie tyle sam zawodnik, ile system – warunki organizacyjne nie były dostosowane do jego osobowości. Kultura klubu, która premiuje ekspresję i emocjonalną intensywność, okazała się dla Coutinho barierą nie do przejścia. Jego gest zatkania uszu po zdobyciu bramki nie został odczytany jako uwolnienie, lecz jako wyraz alienacji. Zabrakło mu tego, co Gavi, Yamal czy Fermin mają naturalnie: autentycznego zespolenia z klubową tożsamością. Coutinho natomiast nie potrafił odnaleźć się w tej specyficznej atmosferze, a prestiż gry w Barcelonie oraz jego popularność zamiast go inspirować, jeszcze bardziej go przytłoczyły.

W następnym odcinku na chwilę odejdziemy od piłki nożnej, by poddać przy użyciu naszej wiedzy analizie ciekawy przypadek polskiej gwiazdy tenisa, Igi Świątek, także z pewnością interesujący futbolowych kibiców i czytelników www.pilkanozna.pl. 

Victor Wekselberg

Ewelina Alwasiak

Pilkanozna.pl publikuje cykl tekstów autorstwa dr. Wekselberga oraz jego współpracowników z Instytutu Gaussa (igauss.pl) dotyczących szeroko rozumianej psychologii w sporcie – zarówno tej indywidualnej, jak i „zbiorowej”. Instytut Gaussa jest firmą doradczą badającą funkcjonowanie firm i pomagającej im w zakresie biznesowych strategii, doboru ludzi etc. Jeden z jego twórców, dr. Victor Wekselberg, na co dzień mieszkający w Katalonii, zajmuje się psychologią organizacji, także sportowych i ma w dorobku wiele prac związanych z tą tematyką.

guest
0 komentarzy
najstarszy
najnowszy oceniany

Najnowsze wydanie tygodnika PN

Nr 46/2026

Nr 46/2026

Ligi w Europie Świat

Camilo Mena zadebiutował w reprezentacji Kolumbii. Jak został oceniony?

W rozegranym w nocy z wtorku na środę polskiego czasu meczu Chile – Kolumbia w barwach gości zagrał Camilo Mena. Dla piłkarza Korony Kielce był to debiut w narodowych barwach.

2026.10.24 Kielce
Pilka nozna , PKO BP Ekstraklasa , sezon 2026/27
Korona Kielce - GKS Katowice
N/z Camilo Mena
Foto Tomasz Blaszczyk / PressFocus

2026.10.24 Kielce
Football , Polish top league , 2026/2027 season 
Korona Kielce - GKS Katowice 
Camilo Mena
Credit: Tomasz Blaszczyk / PressFocus
Czytaj więcej

Ligi w Europie Świat

Losowanie eliminacji EURO 2028. Kiedy i w którym koszyku będzie Polska?

Losowanie eliminacji EURO 2028 zbliża się wielkimi krokami. Reprezentacja Polski wkrótce pozna rywali w walce o awans na mistrzostwa Europy. Niestety, prognozowany podział na koszyki nie przynosi dobrych wiadomości. Biało-czerwoni mogą znaleźć się dopiero w trzecim koszyku. Kiedy odbędzie się losowanie i na kogo może trafić Polska?

2026.11.17 Wroclaw
pilka nozna UEFA Liga Narodow
Polska - Szwecja
N/z Adrian Benedyczak gol radosc bramka goal
Foto Mateusz Porzucek PressFocus

2026.11.17 Wroclaw
Football - UEFA Nations League Poland - Sweden
Polska - Szwecja
Adrian Benedyczak gol radosc bramka goal
Credit: Mateusz Porzucek PressFocus
Czytaj więcej

Ligi w Europie Świat

Michniewicz selekcjonerem europejskiej reprezentacji?! Jest faworytem!

Czesław Michniewicz może wrócić do pracy z reprezentacją narodową. Według litewskich mediów szkoleniowiec znalazł się na liście kandydatów do objęcia kadry Litwy. W grze jest również inny, były polski selekcjoner.

2022.11.16 Warszawa
Pilka nozna Reprezentacja
Mecz towarzyski 
Polska - Chile
N/z Czeslaw Michniewicz (Trener Head Coach)
Foto Tomasz Folta / PressFocus

2022.11.16
Wroclaw Football, Friendly Game
Poland - Chile
Czeslaw Michniewicz (Trener Head Coach)
Credit: Tomasz Folta / PressFocus
Czytaj więcej

Ligi w Europie Świat

Maksymalna kara po śmierci piłkarza. Bramkarz zawieszony!

Jesus Owono poznał karę za tragiczny faul podczas meczu Tenerife z FC Andorra. Hiszpańska federacja zawiesiła 25-letniego bramkarza na 12 spotkań. To najwyższa sankcja, jaką przewiduje regulamin za tego rodzaju przewinienie.

Athletic Club v Deportivo Alaves - LaLiga EA Sports Jesus Owono of Deportivo Alaves looks on prior to the LaLiga EA Sports match between Athletic Club and Deportivo Alaves at San Mames on May 11, 2025, in Bilbao, Spain. Bilbao San Mames Basque Country Spain RL_ATHvDALV_000002 Copyright: xRicardoxLarreinax
2025.05.11 Bilbao
pilka nozna , liga hiszpanska
Athletic Bilbao - Deportivo Alaves
Foto IMAGO/PressFocus

!!! POLAND ONLY !!!
Czytaj więcej

Ligi w Europie Świat

Selekcjoner wicemistrzów świata z nowym kontraktem. Poprowadzi kadrę w kolejnym mundialu

Lionel Scaloni, selekcjoner reprezentacji Argentyny, przedłużył umowę z tamtejszą federacją piłkarską i pozostanie selekcjonerem reprezentacji aktualnych wicemistrzów świata do 2030 roku.

USA: Fussball FIFA World Cup, WM, Weltmeisterschaft, Fussball 2026, Viertelfinale - Argentinien vs Schweiz - Kansas City Stadium GEHA Field at Arrowhead Stadium, Kansas City, Missouri: Lionel Scaloni Trainer Argentinien *** USA Soccer 2026 FIFA World Cup, Quarterfinals: Argentina vs. Switzerland at GEHA Field at Arrowhead Stadium, Kansas City, Missouri. Lionel Scaloni, Argentina s head coach Copyright: xJOERANxSTEINSIEKx
2026.07.11 Kansas City
pilka nozna , mistrzostwa swiata , mundial 2026
Argentyna - Szwajcaria
Foto IMAGO/PressFocus

!!! POLAND ONLY !!!
Czytaj więcej