Przejdź do treści
Nazwiska dawno niesłyszane. Złota era węgierskiego futbolu

Ligi w Europie Świat

Nazwiska dawno niesłyszane. Złota era węgierskiego futbolu

Po zakończeniu I wojny światowej Budapeszt stał się miejscem, w którym skoncentrowały się wszystkie najważniejsze elementy piłkarskiej układanki: talent, doświadczenie i wizjonerstwo. Jonathan Wilson sięgnął w głąb węgierskiej historii i przypomniał „Nazwiska dawno niesłyszane”. Jego książka, której premiera odbyła się 16 sierpnia tego roku, pokazuje prawdziwą wartość naddunajskiego futbolu. Madziarzy stali się pionierami nowoczesnej piłki nożnej.




Fragment

Na mundial w 1954 roku do Szwajcarii Węgrzy jechali w roli faworytów. Jeszcze przed rozpoczęciem turnieju wygrali na rozgrzewkę z Luksemburgiem 10:0, a później rozgromili 9:0 Koreę Południową w pierwszym meczu fazy grupowej. Drużynę RFN, występującą na mistrzostwach po raz pierwszy od zakończenia II wojny światowej, ograli niemal równie łatwo – 8:3. W czterech spotkaniach reprezentacja Węgier zdobyła 34 bramki. Wydawało się, że jest nie do zatrzymania.

Ale podczas pierwszego meczu z Niemcami, przy stanie 5:1 dla Węgier, środkowy obrońca Kaiserslautern Liebrich wszedł z tyłu w nogi Puskása. I był to faul, którego konsekwencje wykroczyły daleko poza wydarzenia tamtego dnia na boisku w Bazylei. To właśnie wtedy zaczął się upadek węgierskiego futbolu. Napastnik Honvédu musiał zejść z boiska, a prześwietlenie wykazało złamanie kostki. Nie zagrał w dwóch kolejnych spotkaniach, a kiedy wrócił na finał – w którym Węgry po raz kolejny miały zagrać z reprezentacją RFN – ewidentnie nie był w pełni formy.

Rzecz jasna wywołało to spekulacje, że Liebrich specjalnie polował na Puskása. Przecież gdyby było inaczej – argumentowano – dziesięć minut wcześniej nie zmieniłby się pozycjami z grającym na prawej stronie Juppem Posipalem. Jest jednak zasadnicza różnica między wydelegowaniem słynącego z ostrej gry zawodnika do krycia najbardziej kreatywnego przeciwnika a celowym działaniem na rzecz wyeliminowania go z gry. Sebes powtarzał wprawdzie, że było to celowe działanie, ale być może tak sprawnemu organizatorowi jak on nie mieściło się w głowie, że na boisku zdarzają się także rzeczy, które nie wynikają ze starannego planowania. W książce Captain of Hungary Puskás pisał o „złośliwym kopnięciu w tył mojej kostki (…), kiedy wcale nie byłem przy piłce”, ale z czasem jego frustracja osłabła na tyle, że przypisywał ów faul raczej niezdarności Liebricha niż jego brutalności. Z kolei Hidegkuti w autobiografii nazywa to wejście „normalnym wślizgiem, powszechnie akceptowanym w świecie piłki” i dodaje, że Niemiec „po prostu próbował powstrzymać Puskása, który skręcił kostkę.


Opis okładkowy

Historia tętniącej życiem i innowacyjnej kultury piłkarskiej na Węgrzech, która w przededniu II wojny światowej zdefiniowała futbol i zapoczątkowała jego nową erę.

Pod tę piłkarską rewolucję położył podwaliny Jimmy Hogan, dzięki któremu w Budapeszcie lat 20. i 30. XX wieku powstała jedna z najbardziej wpływowych w dziejach szkół piłki nożnej. Ukształtowali ją genialni zawodnicy i trenerscy wizjonerzy, którzy ze względu na trapiący ojczyznę kryzys emigrowali później do Włoch, Brazylii, Argentyny czy USA. Uciekali przed antysemityzmem, faszyzmem i komunizmem, lecz ich dziedzictwo przetrwało.

Mimo nadzwyczajnych przeciwności losu Węgrzy nauczyli świat grać nowoczesną piłkę. Jeszcze na początku lat 50. byli niepokonani: sięgnęli po najwyższe laury na olimpiadzie w Helsinkach i dwukrotnie rozgromili Anglików. Ich bramkostrzelny napastnik Ferenc Puskás został jedną z pierwszych międzynarodowych gwiazd futbolu.

Jednak, jak Jonathan Wilson udowadnia w Nazwiskach dawno niesłyszanych, triumfy Złotej Jedenastki były w rzeczywistości ostatnim aktem prawdziwego złotego wieku węgierskiej piłki. Choć tamto niezwykłe pokolenie nie wywalczyło najcenniejszego trofeum, i tak stało się punktem odniesienia dla każdej liczącej się futbolowej nacji.


Dane o książce

Autor: Jonathan Wilson
Premiera: 16.08.2023 r.
Liczba stron: 392
Cena okładkowa: 44,99 zł



Możliwość komentowania została wyłączona.

Najnowsze wydanie tygodnika PN

Nr 17/2026

Nr 17/2026

Ligi w Europie Świat

Atletico z Arsenalem na remis. Bez emocji i faworyta w Madrycie

Starcie Atletico z Arsenalem nie zachwyciło. Pierwsza odsłona rywalizacji półfinału Ligi Mistrzów zakończyła się remisem i żadna z drużyn nie przybliżyła się do gry w wielkim finale.

UEFA Champions League - Atletico de Madrid v Arsenal FC.Arsenal FC's Victor Gyokeres and Johnny Cardoso during Champions League 2025 2026, semi-final, first leg match.April 29, 2026 (ALTERPHOTOS/Tomas Garrido)
2026.04.29 Madryt
pilka nozna liga Mistrzow
Atletico Madryt - Arsenal Londyn
Foto Alter Photos/SIPA USA/PressFocus

!!! POLAND ONLY !!!
Czytaj więcej

Ligi w Europie Świat

Zasada młodzieżowca powróci!? Kolejny pomysł od FIFA!

Przez ostatnie lata w PKO BP Ekstraklasa działała zasada młodzieżowca, jednak od tego sezonu została ona całkowicie zniesiona. Możliwe jednak że powróci, ale we wszystkich rozgrywkach pod egidą FIFA!

Db Miami Stati Uniti 14/06/2025 - FIFA Club World Cup 2025 / Al Ahly-Internacional Miami / foto Daniele Buffa/Image nella foto: Gianni Infantino PUBLICATIONxNOTxINxITA
2025.06.14 Miami Gardens
pilka nozna , klubowe mistrzostwa swiata w pilce noznej FIFA
Al Ahly FC - Inter Miami CF
Foto IMAGO/PressFocus

!!! POLAND ONLY !!!
Czytaj więcej

Ligi w Europie Świat

Przemysław Płacheta zmienia klub! Nieoczekiwany kierunek!

Przemysław Płacheta opuści angielski futbol. Według medialnych informacji, polski skrzydłowy będzie kontynuował karierę w Stanach Zjednoczonych.

Przemyslaw Placheta of Oxford United during the Sky Bet Championship match at Turf Moor, Burnley
Picture by Karl Vallantine/Focus Images Ltd 07712 695755
04/02/2025
2025.02.04 Burnley
pilka nozna Liga Angielska
Burnley - Oxford United
Foto Karl Vallantine/Focus Images/MB Media/PressFocus

!!! POLAND ONLY !!!
Czytaj więcej

Ligi w Europie Świat

Maciej Skorża rozwiązał umowę!

Maciej Skorża nie jest już trenerem Urawa Red Diamonds (7 porażek z rzędu). Jego kontrakt z klubem z najwyższej ligi japońskiej został rozwiązany za porozumieniem stron – tak, jak w przypadku asystenta Rafała Janasa.

Jeddah, Saudi Arabia - December 19: Urawa Reds Head Coach Maciej Skorza reacts during FIFA Club World Cup Semi final match between Urawa Reds and Manchester City at King Abdullah Sports City on December 19, 2023 in Jeddah, Saudi Arabia. (Photo by Just Pictures) (Photo by Eurasia Sport Images/Just Pictures/Sipa USA)
2023.12.19 Jeddah
pilka nozna , klubowe mistrzostwa swiata w pilce noznej 2023
Urawa Reds - Manchester City FC
Foto Eurasia Sport Images/Just Pictures/SIPA USA/PressFocus

!!! POLAND ONLY !!!
Czytaj więcej

Ligi w Europie Świat

Pietuszewski wywalczył rzut karny! [WIDEO]

Polak wywalczył rzut karny wchodząc odważnie w pojedynek.

Pietuszewski wywalczył rzut karny! [WIDEO]
Czytaj więcej