Przejdź do treści
Gambit króla. Jak połączyć szachy i piłkę nożną

Ligi w Europie Świat

Gambit króla. Jak połączyć szachy i piłkę nożną

Od 2013 roku nieprzerwanie dzierży mistrzostwo świata w szachach, jednak ten kto myślał, że jego życie ogranicza się do 64 czarno-białych pól szachownicy, jest w błędzie. Magnus Carlsen ma jeszcze jedną sportową miłość.

GRZEGORZ GARBACIK


Kiedy niespełna 14-letni chłopiec rodem z Norwegii zremisował z Garrim Kasparowem, szachowym arcymistrzem i jednym z najlepszych w swoim fachu w całej historii, jego życie zmieniło się diametralnie. Mały Magnus już od najmłodszych lat przejawiał oznaki geniuszu, jednak czym innym jest układanie skomplikowanych sekwencji z klocków Lego, a czym innym rozegranie partii z żywą legendą dyscypliny i uniknięcie porażki.

BEZ LIMITU

Porażka. To właśnie słowo wytrych, które zawisło nad Carlsenem i towarzyszy mu niezmiennie od dekady. Niechęć do uznania wyższości innych była jego przyjaciółką od wieku dziecięcego, kiedy to na poważnie przysiadł do szachów, by pokonać siostrę. Dążenie do doskonałości go napędzało, a jeśli tak wielkie ambicje połączymy z równie potężnym umysłem i IQ rzędu 190, to mamy gotowy przepis na zawrotną karierę. Od 2013 roku Carlsen nie ma sobie równych w świecie szachów, ale nie tylko.

Tak się bowiem składa, że jego drugą miłością jest futbol, a chociaż sam Norweg w piłkę kopie raczej rekreacyjnie, to nie przeszkadza mu to, by dominować w świecie ludzi, dla których oglądanie 22 facetów biegających po zielonej murawie jest sensem życia. Są też tacy, którzy oprócz nałogowego oglądania meczów grają również w Fantasy Premier League, a więc największego piłkarskiego menedżera na świecie. Grę, która dekadę temu zaczęła zdobywać popularność, a obecnie jest poligonem starć kilku milionów ludzi z całego świata, w tym również Carlsena. Szachowy arcymistrz dołączył do rozgrywki w sezonie 2014-15, jednak na poważnie zajął się tematem dopiero rok później i od tamtej pory regularnie przekraczał barierę 2100 punktów, która jest swego rodzaju cenzurką tego, czy ktoś grał regularnie i ma nieco pojęcia o angielskiej piłce.

Fantasy Premier League stała się jedną z pasji Carlsena, a także drugim obok szachów uzależnieniem. Jego chęć dążenia do doskonałości musiała więc objawić się także w tej wirtualnej grze, aż w końcu, w grudniu 2019 roku Norweg dopiął swego i awansował na pierwsze miejsce w klasyfikacji generalnej, o czym nie omieszkał poinformować wszystkich śledzących go na Twitterze, aktualizując swój biogram. Pozycja lidera FPL została tam zamieszczona tuż obok informacji o posiadaniu mistrzostwa świata w szachach. 

PIĘKNY UMYSŁ

Powiązanie znakomitej gry Carlsena w wirtualnym menedżerze piłkarskim z jego inteligencją i szachowym mistrzostwem nie byłoby najgorszym tropem. 

– Już kilka sezonów temu można było dostrzec jego wielki talent, jeśli chodzi o Fantasy Premier League, jednak dopiero podczas ostatniego sezonu zobaczyliśmy na co go tak naprawdę stać – powiedział w rozmowie z „The Guardian”, Tarjei Svensen, znany dziennikarz zajmujący się szachami. 

We wspomnianej zabawie, którą jednak wiele milionów ludzi traktuje śmiertelnie poważnie, oprócz regularności potrzeba również czegoś ekstra. Zdolności analizowania i przewidywania kilku ruchów do przodu. Jeśli w tym miejscu nasuwa się analogia z szachami, to nie bez kozery, o czym zresztą sam mistrz powiedział podczas jednego z wywiadów. 

– Jeśli chodzi o grę, to mam w niej dwa wcielenia – optymisty i Optamisty (od znanego serwisu statystycznego – przyp. red.) – zdradził, potwierdzając, że bez bardzo dobrej bazy danych i odpowiedniej pracy przy okazji tworzenia składu, a następnie czynionych ruchów transferowych, trudno liczyć na dobre wyniki. Tak samo jest w szachach, gdzie należy sobie przyswoić setki różnych wariantów ruchów, otwarć i zakończeń. Wiedzieć, kiedy jest szansa na zdominowanie rywala w środkowej części, a jakie ten najczęściej stosuje zagrywki i popełnia błędy. Dzięki genialnej wręcz pamięci Carlsen nie ma z tym większych problemów, chociaż jak przyznał, między szachami a FPL jest pewna szczególna różnica, z którą nawet najtęższe umysły nie są w stanie sobie poradzić. 

– Kiedy siadam do szachownicy, to już po kilku ruchach wiem w jakiej jestem sytuacji. Wiem, czy partia układa się dobrze, jakie są szanse na zwycięstwo, co mogę zrobić ja, a jakie pole manewru ma rywal. W Fantasy Premier League dochodzi jednak ważny element, który może wszystko przewrócić do góry nogami. To szczęście – powiedział i trudno się z tym nie zgodzić. 

– To trochę jak obstawianie u bukmacherów. Możesz sobie pomóc, jeśli przed wskazaniem swoich typów uzbroisz się w odpowiednią wiedzę i dane. Nawet jednak w takim wypadku musisz liczyć na to, że fortuna będzie ci sprzyjać – kontynuował. – Mnie udało się połączyć te dwa światy i cały czas z dumą wspominam moment, gdy zostałem numerem jeden na świecie – zakończył.

GWIAZDA ROCKA

Co ciekawe, powiązania szachów z piłką nożną mają dużo starszy i szerszy kontekst. W kraju, w którym Magnus Carlsen przyszedł na świat, już wcześniej dostrzeżono, że to co dzieje się na boisku, niewiele różni się od wydarzeń, które mogą mieć miejsce na szachownicy. Odkrył to słynny Egil Olsen, były selekcjoner reprezentacji Norwegii, który był wielkim fanem szachów. Jego zdaniem, skoro w kraju nie było wystarczająco wielu dobrych piłkarzy, to należało przenieść ciężar rywalizacji z mocniejszymi zespołami na inne aspekty, takie jak choćby taktyka czy odpowiednie rozpracowanie przeciwnika. Udawało się to z różnym skutkiem, ale stwarzało szanse, by zaskoczyć rywala nie tylko atletyzmem i siłą fizyczną przynależną drużynom z Północy.

Nawiasem mówiąc, zakrojone na szeroką skalę analizy stosuje się dzisiaj do programowania karier zawodników. Najlepszym przykładem jest Memphis Depay, który nie mógł zrozumieć, dlaczego mimo ciężkiej pracy i talentu, nie poszło mu w Manchesterze United. Zgłosił się więc do firmy analitycznej, która wrzuciła wszystkie możliwe dane do komputera i przedstawiła mu kluby, w których mógłby wznieść się na wyższy poziom. Holender wybrał Olympique Lyon i jak pokazał miniony sezon, trafił w dziesiątkę. Wszystko z kolei dzięki szachom, które stały się inspiracją dla Gielsa Brouwera, założyciela firmy SciSport.

Jeśli zaś chodzi o związki Carlsena z piłką nożną to nie ograniczają się one wyłącznie do analizy danych i ślęczenia w materiałach statystycznych. Norweg jest również wiernym kibicem Realu Madryt i dostąpił zaszczytu symbolicznego pierwszego kopnięcia piłki w trakcie ligowego meczu Królewskich z Realem Valladolid. Bardzo możliwe, że nigdy nie miałby ku temu okazji, gdyby nie jego styl bycia. Carlsen nie przypomina bowiem smutnych panów w garniturach, którzy w czasach zimnej wojny godzinami rozgrywali mecze, których wynik miał wykazać wyższość jednej strony globalnego konfliktu nad drugą. Norweski arcymistrz, preferuje szybkie partie, a zdecydowanie najlepiej czuje się w tzw. blitzu. Jego styl gry ma nierozerwalny związek ze sposobem życia i tym, że mimo wierności szachom, udało mu się zrównać swój tytuł z byciem sportową gwiazdą. Magazyn „Time” umieścił jego nazwisko na liście najbardziej wpływowych ludzi, a kolejni sponsorzy i reklamodawcy ustawiają się do Carlsena w długiej kolejce. Jak się okazało, bycie zakochanym w piłce nożnej mózgowcem było bardziej sexy niż ktokolwiek mógłby przypuszczać, a w przypadku Norwega jedynie zwiększyło jego popularność. Mądrala, który nie tylko jest szachowym mistrzem, ale z powodzeniem odnajduje się również w świecie futbolu? Znakomity sposób na życie i marketingowy majstersztyk. Parafrazując tytuł ostatniego szlagieru od Netflixa, a także znane otwarcie szachowe, mamy tu do czynienia z prawdziwym Gambitem Króla. 


 

TEKST UKAZAŁ SIĘ W TYGODNIKU „PIŁKA NOŻNA” (NR 51-52/2020)

 


Możliwość komentowania została wyłączona.

Najnowsze wydanie tygodnika PN

Nr 37/2026

Nr 37/2026

Ligi w Europie Świat

Pierwsze powołania Xaviego. Dwóch debiutantów i kilka zaskoczeń

Xavi ogłosił swoje pierwsze powołania do reprezentacji Holandii. Nie brakuje zaskoczeń, np. brak Memphisa Depaya. Szykują się również debiuty.

FC Barcelona head coach Xavi Hernandez during the La Liga EA Sports match between FC Barcelona and Real Sociedad played at Lluis Companys Stadium on May 13, 2024 in Barcelona, Spain. (Photo by Sergio Ruiz / pressinphoto / Sipa USA)PHOTO)
2024.05.13 Barcelona
pilka nozna , liga hiszpanska
FC Barcelona - Real Sociedad San Sebastian
Foto Sergio Ruiz/pressinphoto/SIPA USA/PressFocus

!!! POLAND ONLY !!!
Czytaj więcej

Ligi w Europie Świat

Tuchel zaskoczył powołaniami. Po raz kolejny brakuje gwiazdora

Thomas Tuchel ogłosił powołania na Ligę Narodów. W reprezentacji Anglii po raz kolejny zabraknie gwiazdora Manchesteru City. Kogo zobaczymy w kadrze Anglików?

FIFA World Cup, WM, Weltmeisterschaft, Fussball 2026: Norway v England MIAMI, USA - 11th July 2026: England Head Coach Thomas Tuchel during the FIFA World Cup 2026 quarter-final match between Norway and England at Miami Stadium Miami Miami Stadium United States of America Copyright: xCraigxMercerx/xPeakxActionxPhotosx
2026.07.11 Miami Gardens
pilka nozna , mistrzostwa swiata , mundial 2026
Norwegia - Anglia
Foto IMAGO/PressFocus

!!! POLAND ONLY !!!
Czytaj więcej

Ligi w Europie Świat

Reprezentacja Polski straci potencjalnego reprezentanta? Otrzymał powołanie

Julian Zakrzewski Hall był piłkarzem przymierzanym do reprezentacji Polski ze względu na swoje korzenie. Coraz bardziej prawdopodobne staje się to, że nie będzie mu dane zagrać w biało-czerwonych barwach.

Julian Hall Zakrzewski (16) of Red Bulls controls the ball during regular MLS season game against CF Montreal at Sports Illustrated Stadium in Harrison, NJ on March 8, 2026. CF Montreal won 3 - 0. (Photo by Lev Radin/Sipa USA)
2026.03.08 Nowy Jork
pilka nozna amerykanska liga MLS
New York Red Bulls - CF Montreal
Foto Lev Radin/SIPA USA/PressFocus

!!! POLAND ONLY !!!
Czytaj więcej

Ligi w Europie Świat

Lionel Messi pobił kolejny rekord. Co za liczby!

Lionel Messi pobił następny rekord MLS. Jego statystyki występów w barwach Interu Miami są nieziemskie.

August 19, 2026: Inter Miami Foward Lionel Messi (10) prior to an MLS match against the Philadelphia Union  at Subaru Park in Chester, Pennsylvania.  Kyle Rodden/CSM/Sipa USA (Credit Image: © Kyle Rodden/Cal Sport Media/Sipa USA)
2026.08.19 Chester
pilka nozna liga amerykanska MLS
Philadelphia Union - Inter Miami CF
Foto Cal Sport Media/SIPA USA/PressFocus

!!! POLAND ONLY !!!
Czytaj więcej

Ligi w Europie Świat

Juergen Klopp ogłosił swoje pierwsze powołania. Wyselekcjonował nie jedną, a dwie kadry

Juergen Klopp rozpoczął rewolucję w reprezentacji Niemiec od… rewolucji. Na najbliższe zgrupowanie powołał dwie kadry.

Nominierungs-PK UEFA Nations League 2026/2027 mit Bundestrainer Jürgen Klopp Bundestrainer Jürgen Klopp spricht zu den Journalistinnen und Journalisten. Pressekonferenz auf dem DFB-Campus in Frankfurt am Main am 17. September 2026., Frankfurt am Main Hessen Deutschland DFB-Campus *** UEFA Nations League 20262027 Roster Announcement Press Conference with National Team Coach Jürgen Klopp National Team Coach Jürgen Klopp speaks to journalists at a press conference on the DFB Campus in Frankfurt am Main on September 17, 2026, Frankfurt am Main, Hesse, Germany, DFB Campus
2026.09.17 Frankfurt
pilka nozna og?oszenie trener kadry kadra
Jurgen Klopp - konferencja prasowa nowego selekcjonera reprezentacji Niemiec
Foto IMAGO/PressFocus

!!! POLAND ONLY !!!
Czytaj więcej